Z czego powstaje len?

Len (jedna z najstarszych tkanin na świecie!) powstaje z włókien rośliny lnu. Najwcześniejsze dowody na wykorzystywanie dzikiego lnu przez ludzi pochodzą z Europy Południowo-Wschodniej. Barwione włókna lnu znalezione w jaskini Dzudzuana (dzisiejsza Gruzja) wskazują, że stosowanie tekstyliów lnianych z dzikiego lnu może datować się na około 36 000 lat p.n.e. Według źródeł historycznych len został po raz pierwszy udomowiony w Azji i regionie Morza Śródziemnego około 9000 lat temu. Len (Linum usitatissimum L. – „najbardziej użyteczny”, co oddaje jego etymologię i rzeczywiste znaczenie) jest rośliną uprawną znaną od starożytności, wspomnianą nawet w Biblii. Len był uprawiany na szeroką skalę w starożytnym Egipcie. W IV–V tysiącleciu p.n.e. Egipcjanie sżyli z lnu ubrania, żagle i liny. Egipscy kapłani nosili wyłącznie lnianą odzież, ponieważ len uważano za symbol czystości. Lnu używano również do balsamowania mumii. Uprawa lnu stopniowo rozprzestrzeniała się, docierając do Europy Zachodniej. Na Litwie uprawę lnu rozpoczęto około 4000 lat temu.

Gdzie obecnie uprawia się len? Len jest uprawiany w wielu częściach świata, w tym w takich krajach jak Kanada, Rosja, Ukraina, Francja, Argentyna, Włochy, Niemcy, Wielka Brytania, Holandia, Belgia itd. Jednak najwyższej jakości len uprawiany jest przede wszystkim w krajach europejskich.

Jaka pogoda jest najodpowiedniejsza do uprawy lnu? Roślina ta preferuje chłodną, pochmurną aurę (rośnie wyższa, gdy brakuje jej światła, dlatego wysiewa się ją tak wcześnie, jak to możliwe) i potrzebuje wystarczającej ilości wilgoci podczas kwitnienia. Jednym z największych problemów w uprawie lnu włóknistego i oleistego są chwasty.

Jak wygląda roślina lnu? Ma łodygę o wysokości około jednego metra, 80–100 liści i piękne niebieskie kwiaty (rzadziej spotykane są kwiaty białe, fioletowe lub różowe). Roślina ta nazywana jest „najbardziej użyteczną”, ponieważ wszystkie jej części są wykorzystywane przez ludzi: nasiona do celów spożywczych; długie włókna do produkcji cienkich tkanin wysokiej jakości; krótsze włókna lniane do tkanin niższej jakości, worków i lin; natomiast paździerze do izolacji domów i jako ściółka dla zwierząt.

Len rośnie bardzo szybko. Wysiewa się go w marcu i kwietniu, a po około 100 dniach zbiera się go już do produkcji włókna. Pod koniec lipca roślina jest wyrywana wraz z korzeniami, zamiast być ścinaną. Robi się to w celu zachowania jak najdłuższej łodygi. Im dłuższa i grubsza łodyga, tym lepsze włókno lniane.

Po wyrwaniu len rozkłada się na polach. Zewnętrzna część łodygi wysycha i pęka; mikroorganizmy oraz enzymy wnikają głębiej, rozkładając naturalną pektynę między włóknami a drewnem łodygi. Proces ten nazywany jest roszeniem. W przeciwieństwie do wyrywania, roszenie wymaga wilgoci. W dawnej Litwie len moczono przez 2–3 tygodnie, aby ułatwić oddzielenie włókna od części nienadających się do przędzenia.

Oroszone rośliny są gotowe do dalszej obróbki: międlenia i czesania. Łodyga zawiera około 20–30% włókna, które oddziela się od reszty. Włókno pozyskuje się poprzez łamanie zdrewniałej łodygi rośliny na kawałki zwane paździerzami. Dodatkowo sortuje się i usuwa krótsze włókna lniane. Długie włókno lniane jest przędzone w przędzę.

Przędza lniana może być używana w jej naturalnym (szarym) kolorze, wybielana lub barwiona na szeroką gamę kolorów. Nici lniane (przędza) są mocowane jako osnowa i wątek w krosnach do tkania tkanin lnianych w naszej fabryce. Nasi klienci używają naszej przędzy lnianej do szydełkowania, robienia na drutach, haftu, robótek ręcznych itp. W ten sposób roślina lnu staje się wysokiej jakości wyrobami włókienniczymi.

Podsumowanie

Len powstaje z rośliny lnu.
Obecnie len uprawiany jest w wielu częściach świata, ale najwyższej jakości włókna pochodzą z krajów europejskich.
Uprawiany len jest wyrywany, roszony, międlony i czesany przed przędzeniem.